کاتچین چیست؟
مقدمه
کاتچین چیست؟
کاتچین یکی از مهمترین ترکیبات پلیفنولی و آنتیاکسیدانی است که در چای سبز، کاکائو و برخی میوهها یافت میشود.
این ماده که در عصاره چای سبز به میزان بالایی وجود دارد به دلیل خواص ضدالتهابی، بهبود سلامت قلب، کمک به کاهش وزن و تقویت سیستم ایمنی، توجه بسیاری از محققان و مصرفکنندگان را جلب کرده است.

کاتچین چیست و چگونه عمل میکند؟
کاتچین (Catechin) یک نوع فلاونوئید است که به طور طبیعی در گیاهان، به ویژه در گیاه چای سبز، یافت میشود. این ترکیب به دلیل خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی خود شناخته شده است و نقش مهمی در سلامت انسان ایفا میکند.
ساختار و انواع کاتچین
کاتچینها زیرمجموعهای از فلاونولها هستند و ساختار شیمیایی آنها شامل یک حلقه بنزنی و یک حلقه پیرانی است. برخی از انواع رایج کاتچینها عبارتند از:
- اپیکاتچین (Epicatechin)
- اپیکاتچین گالات (Epicatechin gallate)
- اپیگالوکاتچین (Epigallocatechin)
- اپیگالوکاتچین گالات (Epigallocatechin gallate یا EGCG) – قویترین و معروفترین کاتچین با خواص آنتیاکسیدانی بالا.
برای کسب اطلاعات بیشتر به مقاله [ انواع کاتچین ] مراجعه کنید.
ویژگیهای کاتچین
| ویژگی | توضیح |
|---|---|
| ساختار شیمیایی | ترکیبات پلیفنولی با ساختار فلاوان-۳-اول. |
| انواع اصلی | اپیکاتچین (EC)، اپیکاتچین گالات (ECG)، اپیگالوکاتچین (EGC)، اپیگالوکاتچین گالات (EGCG). |
| منابع اصلی | چای سبز، سیب، شکلات تلخ، توتها، و برخی میوهها. |
| خواص آنتیاکسیدانی | توانایی بالایی در خنثیسازی رادیکالهای آزاد و کاهش استرس اکسیداتیو. |
| خواص ضدالتهابی | مهار مسیرهای التهابی مانند NF-κB و کاهش تولید سیتوکینهای التهابی. |
| تأثیر بر متابولیسم | کمک به کاهش وزن و بهبود حساسیت به انسولین. |
| محافظت قلبی-عروقی | کاهش فشار خون، بهبود عملکرد اندوتلیال و کاهش کلسترول LDL. |
| خواص ضدسرطانی | مهار رشد سلولهای سرطانی و القای آپوپتوز در برخی انواع سرطان. |
| پایداری | حساس به حرارت و pH بالا؛ در محیطهای قلیایی تجزیه میشوند. |
| جذب در بدن | جذب محدود در روده؛ متابولیسم سریع در کبد و دفع از طریق ادرار. |

📌 همین حالا برای دریافت مشاوره و خرید عصاره چای سبز با 09120038341مشاورآشاارگانیک در تماس باشید.
فواید و خواص کاتچین
کاتچینها به دلیل خواص آنتیاکسیدانی، ضدالتهابی و سایر فواید سلامتی، مورد توجه بسیاری از پژوهشهای علمی قرار گرفتهاند. در ادامه، مهمترین فواید و خواص کاتچین را بررسی میکنیم:
۱. خواص آنتیاکسیدانی قوی
- کاتچینها، به ویژه اپیگالوکاتچین گالات (EGCG)، رادیکالهای آزاد را خنثی میکنند.
- از آسیب اکسیداتیو به سلولها، DNA و پروتئینها جلوگیری میکنند.
- این خاصیت به پیشگیری از پیری زودرس و بیماریهای مزمن مانند سرطان و بیماریهای قلبی کمک میکند.
۲. کاهش خطر بیماریهای قلبی-عروقی
- کاتچینها با کاهش کلسترول بد (LDL) و افزایش کلسترول خوب (HDL) به سلامت قلب کمک میکنند.
- از اکسیداسیون LDL جلوگیری میکنند که یکی از عوامل اصلی تصلب شرایین است.
- فشار خون را کاهش میدهند و به بهبود جریان خون کمک میکنند.
۳. کمک به کاهش وزن و متابولیسم چربی
- EGCG موجود در چای سبز با افزایش اکسیداسیون چربی و تقویت متابولیسم، به کاهش وزن کمک میکند.
- فعالیت آنزیمهای تجزیهکننده چربی را افزایش میدهد.
- مصرف منظم چای سبز (حاوی کاتچین) میتواند به کاهش چربی شکمی کمک کند.
۴. پیشگیری و کنترل دیابت
- خواص کاتچینها حساسیت به انسولین را بهبود میبخشند و به تنظیم قند خون کمک میکنند.
- از مقاومت به انسولین جلوگیری میکنند.
- ممکن است خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کاهش دهند.
۵. خواص ضدسرطانی
- کاتچینها با مهار رشد سلولهای سرطانی و القای آپوپتوز (مرگ برنامهریزیشده سلولهای سرطانی) عمل میکنند.
- ممکن است در پیشگیری از سرطانهای سینه، پروستات، روده بزرگ و پوست مؤثر باشند.
۶. تقویت سیستم ایمنی
- کاتچینها فعالیت سلولهای ایمنی مانند لنفوسیتهای T را افزایش میدهند.
- به مبارزه با عفونتهای ویروسی و باکتریایی کمک میکنند.
۷. محافظت از مغز و سیستم عصبی
- کاتچینها از نورونها در برابر آسیب اکسیداتیو محافظت میکنند.
- ممکن است خطر بیماریهای عصبی مانند آلزایمر و پارکینسون را کاهش دهند.
- به بهبود حافظه و عملکرد شناختی کمک میکنند.
۸. سلامت دهان و دندان
- کاتچینها با باکتریهای مضر دهان مبارزه میکنند و از پوسیدگی دندان و بیماریهای لثه جلوگیری میکنند.
- بوی بد دهان را کاهش میدهند.
۹. بهبود سلامت پوست
- خاصیت آنتیاکسیدانی کاتچینها از پوست در برابر آسیبهای ناشی از اشعه UV محافظت میکند.
- به کاهش چین و چروک و علائم پیری کمک میکنند.
- در برخی محصولات آرایشی-بهداشتی برای درمان آکنه و التهاب پوست استفاده میشوند.
۱۰. کاهش استرس و اضطراب
- کاتچینها با تأثیر بر انتقالدهندههای عصبی مانند سروتونین و دوپامین، به کاهش استرس و بهبود خلق و خو کمک میکنند.

منابع طبیعی کاتچین
کاتچینها به طور طبیعی در بسیاری از گیاهان و مواد غذایی یافت میشوند. در ادامه، مهمترین منابع طبیعی کاتچین را معرفی میکنم:
۱. چای سبز (Green Tea)
- بهترین منبع کاتچین، به ویژه اپیگالوکاتچین گالات (EGCG).
- یک فنجان چای سبز میتواند حاوی ۷۰–۱۰۰ میلیگرم EGCG باشد.
- چای سبز تخمیر نشده است، بنابراین کاتچینهای آن حفظ میشوند.
۲. چای سفید (White Tea)
- کمترین فرآوری را دارد و حاوی مقادیر بالایی از کاتچینها است.
- طعم ملایمتری نسبت به چای سبز دارد.
۳. چای اولونگ (Oolong Tea)
- نیمهتخمیر شده است و ترکیبی از خواص چای سبز و چای سیاه را دارد.
- حاوی کاتچینهای مفید اما با مقادیر کمتر نسبت به چای سبز.
۴. چای سیاه (Black Tea)
- به دلیل فرآوری و تخمیر کامل، مقدار کاتچین آن کمتر از چای سبز است.
- اما هنوز حاوی مقداری کاتچین و سایر ترکیبات مفید است.
۵. کاکائو و شکلات تلخ (Cocoa & Dark Chocolate)
- کاکائو خام و شکلات تلخ (با درصد کاکائوی بالا) حاوی اپیکاتچین هستند.
- مصرف شکلات تلخ با حداقل ۷۰٪ کاکائو توصیه میشود.
۶. میوهها
- سیب: به ویژه پوست سیب حاوی اپیکاتچین است.
- توتها: مانند توت فرنگی، تمشک و بلوبری.
- گیلاس و آلبالو.
- انگور: به ویژه انگور قرمز و بنفش (حاوی رسوراترول و کاتچین).
۷. حبوبات و مغزها
- عدس و لوبیا: حاوی مقادیر کمی کاتچین هستند.
- فندق و بادام: منابع خوبی از ترکیبات آنتیاکسیدانی مشابه کاتچین.
۸. ادویهها و گیاهان دارویی
- دارچین: حاوی ترکیبات مشابه کاتچین.
- زنجبیل: دارای خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی.
- رزماری و آویشن.
۹. شراب قرمز (Red Wine)
- حاوی رسوراترول و مقداری کاتچین.
- مصرف متعادل آن میتواند مفید باشد.
۱۰. برخی سبزیجات
- اسفناج و کلمبروکلی: حاوی فلاونوئیدهای مشابه کاتچین.
- پیاز و سیر: منابعی از ترکیبات آنتیاکسیدانی.
📌 همین حالا برای دریافت مشاوره و قیمت عصاره چای سبز با 09120038341مشاورآشاارگانیک در تماس باشید.

کاتچین در عصاره چای سبز
عصاره چای سبز یک محصول غلیظشده است که مقادیر بالایی از کاتچینها، به ویژه اپیگالوکاتچین گالات (EGCG)، را در خود جای داده است. در ادامه به جزئیات حضور کاتچین در این عصاره میپردازیم:
۱. ترکیبات کاتچین در عصاره چای سبز
عصاره چای سبز حاوی چهار نوع اصلی کاتچین است که مهمترین آنها EGCG محسوب میشود. درصد تقریبی این ترکیبات در عصاره استاندارد شده به شرح زیر است:
| ترکیب | درصد در عصاره | نقش اصلی |
|---|---|---|
| EGCG | ۵۰–۶۰٪ | آنتیاکسیدان قوی، ضدسرطان، چربیسوز |
| EGC | ۱۰–۲۰٪ | آنتیاکسیدان، محافظت از قلب |
| ECG | ۵–۱۰٪ | ضدالتهاب، محافظت از عروق |
| EC | ۲–۵٪ | بهبود جریان خون |
۲. غلظت کاتچین در عصاره vs چای سبز معمولی
- چای سبز دمکرده: هر فنجان حاوی ۵۰–۱۰۰ میلیگرم EGCG است.
- عصاره چای سبز: هر کپسول یا دوز معمول (۲۵۰–۵۰۰ میلیگرم) میتواند ۱۵۰–۳۰۰ میلیگرم EGCG داشته باشد.
عصاره چای سبز حداقل ۳–۶ برابر غلیظتر از چای سبز معمولی!
۳. فرآیند تولید عصاره و حفظ کاتچینها
عصاره چای سبز از طریق روشهایی مانند:
- استخراج با آب یا الکل برای حفظ ترکیبات مفید.
- خشک کردن انجمادی (Freeze-drying) برای جلوگیری از تخریب کاتچینها.
- استانداردسازی برای تضمین درصد مشخصی از EGCG (مثلاً ۶۰٪).
۴. فواید عصاره چای سبز به دلیل کاتچین بالا
- کاهش وزن: EGCG متابولیسم را تا ۴٪ افزایش میدهد.
- محافظت از کبد: کاهش آسیب ناشی از سموم.
- کنترل قند خون: بهبود حساسیت به انسولین.
- ضدپیری پوست: خنثیسازی رادیکالهای آزاد.
شما میتوانید مقاله کاتچین در چای سبز و تفاوت آن با چای سیاه را مطالعه کنید!!!

دوز مصرفی و دستورالعمل مصرف کاتچین
۱. دوز مصرفی کاتچین از طریق چای سبز
- مقدار کاتچین در یک فنجان چای سبز (۲۴۰ میلیلیتر):
- EGCG: 50–100 میلیگرم
- کل کاتچینها: 150–200 میلیگرم
- دوز توصیه شده روزانه برای عموم:
- ۲–۳ فنجان چای سبز در روز (حدود 300–400 میلیگرم کاتچین).
- این مقدار برای بهرهمندی از فواید آنتیاکسیدانی و متابولیک کافی است.
- نکات مهم:
- چای سبز را در دمای ۸۰–۸۵ درجه سانتیگراد دم کنید (آب جوش مستقیم باعث تخریب کاتچینها میشود).
- زمان دمکشیدن: ۳–۵ دقیقه (دمکشیدن طولانیتر، طعم تلخ و کافئین بیشتری آزاد میکند).
۲. دوز مصرفی کاتچین از طریق عصاره چای سبز
عصاره چای سبز غلیظتر است و باید با دقت بیشتری مصرف شود:
الف) دوز استاندارد برای عموم
- عصاره استاندارد (۵۰–۶۰٪ EGCG):
- ۲۵۰–۵۰۰ میلیگرم در روز (معادل 150–300 میلیگرم EGCG).
- این دوز برای کاهش وزن، آنتیاکسیدان و سلامت قلب مناسب است.
ب) دوز برای اهداف درمانی
- کاهش وزن یا بهبود متابولیسم:
- 400–500 میلیگرم EGCG در روز (معادل 800–1000 میلیگرم عصاره).
- محافظت از کبد یا ضدالتهاب:
- 300–400 میلیگرم EGCG در روز.
۳. بهترین زمان مصرف کاتچین
- عصاره چای سبز:
- صبح یا قبل از ورزش (برای افزایش چربیسوزی).
- همراه با غذا (برای کاهش عوارض گوارشی مانند تهوع).
- چای سبز:
- بین وعدههای غذایی (جذب بهتر کاتچینها).
- اجتناب از مصرف قبل از خواب (به دلیل کافئین موجود).
👉جهت کسب اطلاعات بیشتر مقاله” نحوه مصرف کاتچین ” را مطالعه کنید!!!

عوارض و مضرات کاتچین
کاتچینها، بهویژه اپیگالوکاتچین گالات (EGCG)، اگرچه فواید سلامتی زیادی دارند، اما مصرف بیشازحد یا نامناسب آنها میتواند عوارضی به همراه داشته باشد.
در ادامه، مهمترین عوارض و مضرات کاتچین را بررسی میکنیم:
۱. عوارض گوارشی
- تهوع و استفراغ: مصرف عصاره چای سبز با معده خالی ممکن است باعث ناراحتی معده شود.
- دلپیچه و اسهال: بهویژه در دوزهای بالا (بیش از ۵۰۰ میلیگرم EGCG در روز).
- سوزش سر دل: به دلیل افزایش اسید معده.
۲. آسیب کبدی
- مصرف زیاد عصاره چای سبز (بیش از ۸۰۰ میلیگرم EGCG روزانه) ممکن است باعث:
- افزایش آنزیمهای کبدی (نشانه آسیب کبدی).
- در موارد نادر، هپاتیت یا نارسایی کبدی.
۳. کمخونی فقر آهن
- کاتچینها میتوانند جذب آهن غیرهِم (منابع گیاهی مانند اسفناج) را کاهش دهند.
- این مشکل در افراد مبتلا به کمخونی یا گیاهخواران بارزتر است.
۵. تداخل با داروها
کاتچینها ممکن است با برخی داروها تداخل داشته باشند:
- رقیقکنندههای خون (مانند وارفارین): افزایش خطر خونریزی.
- داروهای فشار خون: ممکن است اثر آنها را تشدید یا کاهش دهد.
- داروهای ضدافسردگی (مانند MAOIs): افزایش عوارض جانبی.
۶. کاهش فشار خون
- کاتچینها ممکن است فشار خون را کاهش دهند.
- برای افراد مبتلا به فشار خون پایین، این اثر میتواند خطرناک باشد.
۷. افزایش استرس اکسیداتیو (در دوزهای بسیار بالا)
- اگرچه کاتچینها آنتیاکسیدان هستند، اما دوزهای بسیار بالا ممکن است اثر معکوس داشته و استرس اکسیداتیو ایجاد کنند.
۸. عوارض در بارداری و شیردهی
- مصرف زیاد کاتچین ممکن است با جذب اسید فولیک تداخل داشته و خطر نقص جنین را افزایش دهد.
- کافئین موجود در چای سبز نیز برای جنین مضر است.
👉 جهت کسب اطلاعات بیشتر میتوانید مقاله “عوارض و مضرات کاتچین” را بررسی نمایید!!!
📌 همین حالا برای دریافت مشاوره و سفارش محصول با 09120038341مشاورآشاارگانیک در تماس باشید.
کاربرد کاتچین در صنایع غذایی و دارویی
نتیجهگیری
کاتچین یک آنتیاکسیدان طبیعی و قدرتمند است که میتواند به بهبود سلامت عمومی، کاهش وزن و محافظت از بدن در برابر بیماریهای مزمن کمک کند.
چه بهصورت چای سبز و چه در قالب مکمل، مصرف کاتچین یک انتخاب عالی برای سبک زندگی سالم است.
امیدوارم که اطلاعات خوب و مفیدی در اختیار شما قرار داده باشیم با نظر دهی و امتیازدهی مارو از کیفیت مطالب آگاه نمایید.
برای خرید عصاره و دریافت اطلاعات بیشتر به سایت آشاارگانیک مراجعه نمایید.
برای کسب اطلاعات در مورد محصولات ارگانیک میتوانید با شماره 09120038341 مشاور فروشگاه ارگانیک آشا تماس بگیرید یا از طریق واتس اپ با ما در ارتباط باشید.